Cümlede Anlam

Öznel Anlatım: Doğruluğu veya yanlışlığı kişiden kişiye değişen, kanıtlanamayan yargıları içeren cümlelerdir.

Nesnel Anlatım: Doğruluğu ya da yanlışlığı kişiden kişiye değişmeyen, kanıtlanabilen yargılardır.

İstanbul, tarihi ve doğal güzellikleriyle dünyanın en güzel şehirlerindendir.

*Güzellik kavramı kişiden kişiye değişebilir, özneldir. Toplantıda konuşulanlar çok sıkıcıydı.

*Sıkıcılık kavramı kişiden kişiye değişebilir, özneldir. Filmde olaylar küçük bir kasabada geçiyor.

*Filmde olayların küçük bir kasabada geçtiği değişmez bir gerçektir. Nesneldir. Ay,dünyanın uydusudur.

*Bilimsel veriler nesneldir.

Başarılı olmak için önce başarıya şartlanmak gerekir.

*Tamamen öznel bir cümledir, başarının şartları kişiden kişiye değişir.

Neden Sonuç ve Amaç Sonuç Cümleleri

*Bağlaçtan önceki yargı gerçekleşmişse neden-sonuç, henüz gerçekleşmemişse amaç-sonuç cümlesidir.

*Bağlacın yerine “amacıyla” kelimesini koyabiliyorsak amaç sonuç, koyamıyorsak neden sonuç cümlesidir.

**Neden sonuç cümleleri aynı zamanda gerekçeli yargılardır.

Para çekmek için bankaya gitti. (para çekmek henüz gerçeklememiş, amaç-sonuç) (Para çekmek amacıyla bankaya gitti.)

Para çektiği için alışverişe gitti. (Para çekme işi gerçekleşmiş, neden-sonuç)

    • Borçlarından kurtulmak için evini satmış (amaç-sonuç)

    • Aşırı sıcaklar yüzünden can kaybı yaşandı. (neden-sonuç)

    • Sen gelmedin diye açmadı güller. (neden-sonuç)

    • Bir ev almak için yıllardır para biriktiriyoruz. (amaç-sonuç)

    • Koşul (Şart) Cümleleri
    • Eylemin gerçekleşmesinin bir koşula bağlı olduğu cümlelerdir.

    • Ödevini bitirirsen oynamaya gidebilirsin.

    • Yeterli çalışırsan sınavı kazanırsın.

    • Kimseyi üzmeyin ki başkaları da sizi üzmesin.

    • Karşılaştırma Cümleleri
    • Herhangi iki şey arasında karşılaştırma yapmaktır.

    • Daha, en, ise gibi kelimelerle oluşturulur.

    • Yağmur denizden daha çalışkan bir öğrencidir.

    • İstanbul kalabalık bir şehir İzmir ise daha sakin.

    • En sevdiğim şair Orhan Veli’dir.

    • Doğrudan ve Dolaylı Anlatım
    • Doğrudan anlatım bir kişinin, başkasının sözlerini hiç değiştirmeden aynen aktarmasıdır.

    • Dolaylı anlatım ise bir kişinin başkasının sözlerini kendi ifadeleriyle anlatmasıdır.

    • Babam bana “Annen ve ben Konya’nın bir ilçesinde doğup büyüdük.” dedi. (doğrudan anlatım)

    • Babam bana, annem ve kendisinin Konya’nın bir ilçesinde doğup büyüdüklerini söyledi. (dolaylı anlatım)

    • Sitem ve Yakınma Cümleleri
    • Bir kişiye olan dargınlığı kırgınlığı öfkelenmeden belirtmeye sitem denir.

    • Bir şeyden şikayet etmeye yakınma denir.

    • Dün yüzüme bile bakmadan gittin. (sitem)

    • Her gün bu evi temizlemekten bıktım. (yakınma)

    • Tanım Cümlesi
    • Bu nedir sorusunun cevabını veren cümlelerdir.

    • Öznel veya nesnel olabilir.

    • Şiir gönülden gönüle ulaşan bir köprüdür.

    • Kanguru arka ayakları üzerinde sıçrayabilen otçul, keseli bir hayvandır.

    • İçerik ve Üslup
    • İçerik bir yazının konusunu bir şiirin temasını yani eserde nelerden söz edildiğini anlatan cümlelerdir.

    • Üslup bir konunun yazar tarafından nasıl anlatıldığıdır.

    • Dilinin ağır sade veya akıcı olması, anlatımının sanatlı süslü yada açık olması, kullandığı cümlelerin uzun kısa düz devrik olması gibi ifadeler üslup belirten cümlelerdir.

    • Yazar bu eserinde eşini kaybeden iki çocuklu genç bir bayanın hayat mücadelesini ele almış. (içerik)

    • Yazar romanında halk söyleyişlerinden ve deyimlerden sıkça yararlanmış. (üslup)

    • Varsayım
    • Henüz gerçekleşmemiş bir olayı olmuş gibi hayal etmektir.

    • Farz edelim ki seni de çağırdılar, gider misin?

    • Tut ki bir gün dünyayı geziyorsun.

    • Tahmin (Sezgi)
    • Akla veya verilere dayanarak bir olayın olup olmayacağını önceden kestirmeye çalışmaktır.

    • Senin bu konuyu çabuk anlayacağını sanıyorum.

    • Birinciliği bizim okulun alacağını tahmin ediyorum.

    • Olasılık (ihtimal)
    • Gerçekleşmesi kesin olmayan bir olayın veya durumun gerçekleşmesinin olabilirlik durumudur.

    • Belki toplantıdan sonra eve gideriz.

    • Akşama işleri biterse bize gelebilir.

    • Pişmanlık ve Hayıflanma Cümleleri
    • Pişmanlık geçmişte yapılmış olan bir şeyden duyulan üzüntü, hayıflanma ise fırsat varken yapılmamış olan bir şeyden duyulan üzüntüdür.

    • Keşke ona o kadar kötü sözler söylemeseydim. (pişmanlık)

    • Keşke emekli ikramiyemi aldığımda ev alsaydım. (hayıflanma)

    • Ah gençken gezip eğlenmek varmış. (hayıflanma)

    • Buzlu yolda arabayı o kadar hızlı kullanmamalıydım. (pişmanlık)

    • Ön Yargı Cümleleri
    • Henüz gerçekleşmemiş bir olay veya durumun nasıl sonuçlanacağıyla ilgili olumlu yada olumsuz hüküm veren cümleleridir.

    • Eminim yine sınavı kazanamayacak.

    • Biliyorum benim oğlum dişçiliği kazanacak.

    • Kanıksama ve Yadsıma Cümleleri
    • Kanıksama bir şeyin çok duyulması çok tekrarlanması sebebiyle ondan etkilenmez hale gelmektir.

    • Halk benzine zam gelmesine artık tepki göstermiyor.

    • Yadsıma; inkar etme, kabul etmeme demektir

    • Yok canım uyumuyorum, sadece gözlerimi dinlendiriyorum.

    • Küçümseme ve Azımsama Cümleleri
    • Bir şeye değer vermeyip onu küçük görmek küçümsemek, bir şeyi miktar olarak az bulmak azımsamaktır.

    • Yoksa o sınavı kazanabileceğini mi sanıyor. (küçümseme)

    • Bu kadar parayla ne alabileceğini sanıyorsun? (azımsama)

    • Beklenti ve Gerçekleşmemiş Beklenti
    • Sınavdan iyi bir puan alacağını umuyor. (beklenti)

    • Sınavdan iyi bir puan alacağını umuyordu. (gerçekleşmemiş beklenti)

admin

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Next Post

PARÇADA ANLAM (PARAGRAF)

Per Eyl 12 , 2019
PARAGRAFTA KONU “Bu parçada ne anlatılıyor?” sorusunun cevabını verir. Yazarın ele aldığı, üzerinde durduğu kavram,olay ya da nesnedir. Cümle biçiminde değildir. Soru tipleri: Bu parça aşağıdaki sorulardan hangisine karşılık söylenmiş olabilir? Bu parçada aşağıdakilerden hangisi anlatılmaktadır? Bu parçada aşağıdakilerden hangisi üzerinde durulmaktadır? Bu paragrafta aşağıdakilerden hangisinden yakınılmaktadır. Bu paragrafta aşağıdakilerden […]

You May Like